Muốn làm phim. Có câu chuyện để kể. Có nhiệt huyết. Chỉ thiếu một thứ — tiền
.Không sao. Có một sự thật ít ai nói: những filmmaker độc lập thành công nhất không phải người có nhiều tiền nhất. Họ là người biết cách làm nhiều nhất với ít tiền nhất.
Dưới đây là những bài học xương máu từ những người đã từng ở vị trí đó — tổng hợp từ nhiều chia sẻ trên các diễn đàn làm phim.
—
Một điểm chung: tất cả họ đều nói đến một nguyên tắc giống nhau — viết script cho những gì bạn có.
Có một người từng kể chuyện quay feature đầu tay với ngân sách bằng không — 70 cảnh trong 3 ngày, chỉ 4-5 người trong crew. Script gốc của anh ấy lấy bối cảnh trong những ngôi nhà cổ. Không xin được location miễn phí. Thay vì bỏ cuộc, anh ấy viết lại: nhân vật chuyển vào sống trong lều.
“Hoá ra nó còn xây dựng thế giới tốt hơn,” anh ấy nói. “Nhiều chi tiết tưởng là giới hạn, sau lại thành điểm mạnh của phim.”
Một director khác — vừa hoàn thành feature $80K quay trong 6 ngày — chia sẻ cùng triết lý: “Khi tôi viết script cho thứ tôi sẽ tự làm, tôi xây dựng nó xoay quanh location. Đó không phải giới hạn, mà là thử thách sáng tạo.” Anh ấy chỉ dùng 2 locations cho toàn bộ phim — và cả hai đều tìm kiếm từ tháng thứ hai của pre-production. “Bắt đầu nói chuyện từ sớm về việc crew của anh sẽ nhỏ thế nào, ít ảnh hưởng tới location ra sao. Có thể mất cả tháng để xin được một location miễn phí.”
—
Nguyên tắc thứ hai — và có lẽ là quan trọng nhất — là sound.
có một câu được đồng tình gần như tuyệt đối: “Người ta sẽ xem một bộ phim quay tệ nhưng sound tốt. Không bao giờ có chuyện ngược lại.”
Một producer lâu năm giải thích: “Sound dở sẽ giết chết một bộ phim hay.” Một người khác nói vui nhưng đúng: “Hình ảnh dở có thể là nghệ thuật. Sound dở là không xem được.”
Bí quyết đơn giản: nếu bạn chỉ có $500, đừng mua camera. Hãy mua một cái microphone có thể gắn vào điện thoại. Có người khuyên Hollyland Lark Max. Có người khuyên Rode. Dù là hãng nào, nguyên tắc chung vẫn vậy: camera có thể mượn. Sound thì phải tự lo.
—
Điều thứ ba: tận dụng natural light.
Quay vào golden hour — một tiếng sau bình minh và một tiếng trước hoàng hôn — là mẹo cũ nhưng vẫn hiệu quả nhất. Ánh sáng lúc đó mềm, ấm, và tạo chiều sâu mà không cần một nguồn sáng đắt tiền nào.
Vị director quay feature $80K kia nói: “Nếu phù hợp, hãy dùng natural light. Dallas Buyers Club và nhiều phim khác đã quay mà không cần đội lighting chuyên dụng.”
Trong nhà, một tấm rèm trắng trước cửa sổ làm diffuser tốt hơn nhiều tấm filter đắt tiền. Một cửa sổ lớn lúc 4 giờ chiều cho bạn chất lượng ánh sáng mà có lens $10K cũng khó đạt được.
—
Điều thứ tư: crew càng nhỏ càng đỡ rắc rối.
“Với crew càng nhỏ càng tốt — đó là bài học số một,” vị director trên cho biết. Anh ấy quay 20 trang script mỗi ngày với 8 người, chia làm hai ca 5 tiếng, có nghỉ trưa giữa giờ.
Một người khác — quay feature 3 ngày với chỉ 4-5 người — thú nhận: “Làm được, nhưng căng thẳng. Lần sau tôi sẽ dành 2 tuần cho thoải mái hơn.”
Nguyên tắc là: trước khi thuê thêm người, hãy tự hỏi — người này có thực sự cần thiết không? Hay chỉ vì ai cũng có?
—
Điều thứ năm: máy quay tốt nhất là máy bạn đang có.
Một chủ đề trên các diễn đàn đang tranh luận về “quay phim bằng smartphone.” Nhiều người cho rằng đây thực ra là lời khuyên tuyệt vời — nhưng cần nói đúng sự thật:
28 Years Later có một số cảnh hành động được DP Anthony Dod Mantle quay bằng cụm 20 iPhone 15 Pro Max gắn trên rig đặc biệt — nhưng phần lớn phim vẫn được quay bằng camera ARRI thông thường. Còn Tangerine (Sean Baker) và Unsane (Steven Soderbergh) là hai phim hiếm hoi quay hoàn toàn bằng iPhone — Tangerine dùng iPhone 5S, Unsane dùng iPhone 7 Plus.
Có filmmaker chia sẻ: “Đừng lo về chất lượng máy. Dùng thứ bạn quen nhất. Học nó thật kỹ, rồi áp dụng bài học đó vào thiết bị khác sau. Focus vào script — script là tất cả.”
—
Điều thứ sáu nghe có vẻ buồn cười, nhưng người trong nghề đều biết nó quan trọng: đồ ăn.
Khi được hỏi “điều gì anh sẽ làm lại y hệt ở feature tiếp theo?”, câu trả lời đầu tiên của vị director kia không phải là “mua lens mới” hay “thuê thêm crew”. Mà là: “Cứ mua bánh mì mỗi sáng cho crew và cast.”
Nghe buồn cười, nhưng $20 tiền bánh mì và nước ngọt mỗi ngày giữ chân crew lâu hơn cả $200 tiền thiết bị. Anh ấy chỉ có snacks và nước — nhưng có PA và 1AD chạy đồ ăn khi không quay.
Trên set, tinh thần đội nhóm quan trọng hơn lens. Một túi bánh mì với lời cảm ơn chân thành đáng giá hơn một cái rig đắt tiền.
—
Điều cuối cùng: hãy bắt đầu từ short film trước.
Một bạn trẻ hỏi trên diễn đàn: “Sắp quay feature đầu tay với $2.000-$3.000 và hai cái iPhone — có nên không?”
Câu trả lời từ filmmaker dày dạn: “Hãy làm một short film 5-10 phút trước. Bạn không biết những gì bạn chưa biết.”
Short film là nơi bạn mắc sai lầm với $200 thay vì $20.000. Học dựng cảnh, color grading, sound recording — tất cả trên một project nhỏ. Khi bạn tự tin rồi, feature sẽ dễ dàng hơn rất nhiều.
Một người khác nói thêm: “Script $200 vẫn là $200. Đừng vì tiền ít mà làm script ẩu.”
—
Quan trọng nhất:** *”Đừng cầu toàn. Có 3 loại người: người làm phim, người nói về làm phim, và người bình luận về phim người khác”
Bài viết được tổng hợp bởi Hanoilens
