
1 thế hệ đạo diễn đã thay đổi Hollywood (nhưng có thể ko phải theo ý bạn đang nghĩ đâu) (Phần 1/2)

Kỷ nguyên hoàng kim
Khi Michael Cimino bước lên sân khấu nhận Oscar Đạo diễn xuất sắc nhất cho The Deer Hunter (1978), ông không chỉ là một đạo diễn. Ông là một ngôi sao. Hollywood thập niên 1970 là thời của “New Hollywood” — nơi một thế hệ đạo diễn trẻ, táo bạo được các hãng phim trao toàn quyền sáng tạo. Coppola làm The Godfather, Scorsese làm Taxi Driver, Friedkin làm The French Connection. Họ không chỉ là đạo diễn — họ là tác giả thực sự của bộ phim. Và Cimino, sau The Deer Hunter, đã có trong tay một tấm séc trắng.

United Artists — hãng phim huyền thoại từng làm The Apartment, West Side Story, James Bond — đặt niềm tin tuyệt đối vào ông. Ngân sách ban đầu 7.6 triệu đô la cho một phim viễn Tây về Johnson County War. Con số lớn, nhưng xứng đáng với một đạo diễn vừa thắng Oscar. Ít ai ngờ rằng con số đó sẽ biến thành 44 triệu. Và United Artists sẽ không bao giờ tồn tại như cũ.

Đây là những gì Cimino làm với số tiền đó. Cả thị trấn được xây dựng từ đầu ở Montana, tái hiện Johnson County những năm 1890. Xây xong, Cimino nhìn một hồi rồi lắc đầu. Con đường chính cần rộng hơn 1.8 mét. Đội xây dựng đề xuất chỉ cần phá một bên, kéo lùi lại là đỡ tốn kém. Cimino bảo không. Phá cả hai bên. Kéo mỗi bên lùi gần 1 mét. Rồi dựng lại. Thị trấn được xây hai lần.

Bãi chiến trường cần cỏ xanh. Montana tháng đó khô. Cimino cho xây cả hệ thống tưới ngầm dưới cánh đồng — hàng trăm mét ống — chỉ để cỏ luôn xanh tươi trong một cảnh quay. Cảnh quay đó kéo dài vài phút. Nhưng đám mây không chịu phối hợp. Cimino để cả đoàn làm phim — hàng trăm người — chờ hàng giờ. Nhiều ngày, 50 lần quay cho một cảnh đơn giản. Người quay phim bấm máy, Cimino lắc đầu. Chưa đúng. Chờ tiếp.
Các nhạc sĩ được đưa lên Montana để làm việc ba tuần, nhưng vì Cimino liên tục trì hoãn, họ kẹt lại hàng tháng trời chẳng có gì làm. Jeff Bridges và Kris Kristofferson — cả hai đều là nhạc sĩ — rủ nhau tụ tập chơi nhạc ngẫu hứng cho đỡ buồn. Cimino quay tổng cộng 1.3 triệu feet phim — tương đương 220 giờ. Mỗi ngày trôi qua, United Artists mất 200,000 đô la.

Tháng 11 năm 1980, rạp Cinema 1, New York. Buổi ra mắt. Bản dựng đầu tiên Cimino đưa cho hãng phim dài 5 tiếng 25 phút. Ông bảo: “Bản cuối chắc ngắn hơn 15 phút thôi.” Sau nhiều lần cắt, bản chiếu tối đó dài 3 tiếng 39 phút. Đến giờ giải lao, khán giả ngồi im phăng phắc. Tiếng ồn duy nhất là tiếng ghế khi vài người đứng dậy — và không quay lại. Cimino hỏi người phụ trách truyền thông: “Sao không ai uống champagne thế?” Người đó trả lời: “Vì họ ghét phim đó, Michael.”
Một tuần sau, United Artists rút phim. Tháng 4 năm 1981, bản cắt ngắn hơn — 2 tiếng 29 phút — được chiếu lại. Hai tuần, rạp đóng cửa. Tổng doanh thu tại Mỹ: 3.5 triệu đô la. United Artists đã chi 44 triệu sản xuất, 1.5 triệu quảng cáo. Để hoà vốn, phim cần thu 140 triệu.
Heaven’s Gate không chỉ là một thất bại thương mại. Nó là cú sốc làm rung chuyển toàn bộ Hollywood. Nhưng câu chuyện thực sự — điều nó thay đổi mãi mãi — không nằm ở những con số.
(Còn tiếp — Phần 2: Ai đã giết chết kỷ nguyên đạo diễn toàn quyền?)
——
Bài viết được tổng hợp bởi Hanoilens